IV
Solvitur acris hiems grata vice veris et Favoni
trahuntque siccas machinae carinas,
ac neque iam stabulis gaudet pecus aut arator igni
nec prata canis albicant pruinis.
Iam Cytherea choros ducit Venus imminente luna
iunctaeque Nymphis Gratiae decentes
alterno terram quatiunt pede, dum grauis Cyclopum
Volcanus ardens visit officinas.
Nunc decet aut viridi nitidum caput impedire myrto
aut flore, terrae quem ferunt solutae;
nunc et in umbrosis Fauno decet immolare lucis,
seu poscat agna sive malit haedo.
Pallida Mors aequo pulsat pede pauperum tabernas
regumque turris. O beate Sesti,
vitae summa brevis spem nos vetat inchoare longam.
Iam te premet nox fabulaeque Manes
et domus exilis Plutonia, quo simul mearis,
nec regna vini sortiere talis
nec tenerum Lycidan mirabere, quo calet iuventus
nunc omnis et mox virgines tepebunt.
IV
(traduzione G.G.)
Se ne va l’aspro inverno, gradita torna primavera
e con lei il Favonio, mentre gli argani traggono di nuovo in mare
le barche e il bestiame non prova più gioia della stalla,
né il contadino del focolare. I prati non sono più candidi di brina.
Già Venere Citerea conduce le danze alla luce della luna
e le Grazie armoniose, unite alle Ninfe, danzano con ritmo
alterno, mentre l’ardente Vulcano visita le faticose
officine dei Ciclopi. Ora è bello circondare
il capo di verde mirto splendente
o di fiori, che la terra offre generosa; ora è bello nei boschi
ombrosi offrire sacrifici a Fauno,
sia che chieda un’agnella, sia che voglia un capretto.
La Morte che ci sottrae il colore bussa con piede equo
alle capanne dei poveri e alle torri dei re. O Sestio, fortunato,
la nostra breve vita ci vieta una lunga speranza. Già ti incalza
la notte e ti incalzano i Mani (di cui tante cose si dicono...)
e la spoglia casa di Plutone: quando vi arriverai
non sceglierai più con i dadi il re del convito
e non guarderai ammirato il giovinetto Licida, per il quale ora
ardono i giovani e presto proveranno amore le fanciulle.
IX
Vides ut alta stet nive candidum
Soracte nec iam sustineant onus
silvae laborantes geluque
flumina constiterint acuto?
Dissolve frigus ligna super foco
large reponens atque benignius
deprome quadrimum Sabina,
o Thaliarche, merum diota.
Permitte divis cetera, qui simul
stravere ventos aequore fervido
deproeliantis, nec cupressi
nec veteres agitantur orni.
Quid si futurum cras, fuge quaerere, et
quem fors dierum cumque dabit, lucro
adpone nec dulcis amores
sperne, puer, neque tu choreas,
donec virenti canities abest
morosa. Nunc et Campus et areae
lenesque sub noctem susurri
composita repetantur hora,
nunc et latentis proditor intumo
gratus puellae risus ab angulo
pignusque dereptum lacertis
aut digito male pertinaci.
IX
re infecta ....
XI
Tu ne quaesieris (scire nefas) quem mihi, quem tibi
finem di dederint, Leuconoe, nec Babylonios
temptaris numeros. Ut melius quicquid erit pati!
Seu pluris hiemes seu tribuit Iuppiter ultimam,
quae nunc oppositis debilitat pumicibus mare
Tyrrhenum, sapias, vina liques et spatio brevi
spem longam reseces. Dum loquimur, fugerit invida
aetas: carpe diem, quam minimum credula postero.
re infecta ....
XX
Vile potabis modicis Sabinum
cantharis, Graeca quod ego ipse testa
conditum leui, datus in theatro
cum tibi plausus,
care Maecenas eques, ut paterni
fluminis ripae simul et iocosa
redderet laudes tibi Vaticani
montis imago.
Caecubum et prelo domitam Caleno
tu bibes uuam; mea nec Falernae
temperant uites neque Formiani
pocula colles.
re infecta ....
XXXVIII
Persicos odi, puer, apparatus,
displicent nexae philyra coronae,
mitte sectari, rosa quo locorum
sera moretur.
Simplici myrto nihil adlabores
sedulus, curo: neque te ministrum
dedecet myrtus neque me sub arta
uite bibentem.
re infecta ....